Barcha maqolalar

INSONNING VA JAMIYATNING OBYEKTINI YARATISHDA RUS SHAXSIY NOMLARINING ROLI

Ushbu maqolada rus shaxsiy ismlarining shaxslar va jamiyat qiyofasini shakllantirishdagi roli o'rganiladi. Shaxsiy ismlar nafaqat shaxsiy identifikatsiya vositasi sifatida, balki ijtimoiy mavqe, milliy o'ziga xoslik, madaniy qadriyatlar va tarixiy davrni aks ettiruvchi muhim lingvistik va madaniy element sifatida ham tahlil qilinadi. Maqolada rus antroponimlarining kelib chiqishi, ularning semantik xususiyatlari va badiiy adabiyotdagi funktsional roli o'rganiladi. Ismlarning inson xarakterini ochib berish, ijtimoiy muhitni belgilash va ijtimoiy munosabatlarni yetkazishdagi ahamiyatiga alohida e'tibor qaratiladi. Xulosa shuki, rus shaxsiy ismlari til va jamiyat o'rtasidagi munosabatni ko'rsatuvchi muhim omil hisoblanadi.

95
13.02.2026

АХБОРОТЛАШГАН МАДАНИЙ МАКОНДА ЁШЛАРДАГИ ҚАДРИЯТЛАР МЎЛЖАЛЛАРИНИНГ ТРАНСФОРМАЦИЯЛАШУВИ

Мақолада муаллиф жамиятдаги ижтимоий муносабатлар шароитида авлодлар алмашинуви жараёнидаги қадриятлар мўлжалларининг трансформациялашувини маданий маконда фольклорнинг бир қисми саналган “дуо”лар мисолида таҳлил этади. Барча даврлар учун ўзига хос қадриятлар мўлжали намоён бўлиб, унинг ўзгарувчанлиги ёки давомийлиги албатта мавжуд ижтимоий-сиёсий ва маданий хусусиятларга боғлиқ бўлади. Ҳамма вақт ҳам ишончли манба ёки маълумотлар базасининг етишмаслиги, тадқиқотчидан ўзига хос методологик ёндашувларни излаб топишни талаб этади. Ахборотлашган жамиятда қадриятлар мўлжалларининг трансформациялашувини аниқлашда маҳаллий социологик тадқиқотларда шу пайтганча эътибор қаратилмаган ўзига хос ёндашув, яъни “дуо” ларда қадриятларнинг ёшлар дунёқарашига таъсир ўтказувчи омиллар таҳлил этилди. Истиқболда маданий антропология ва дин социологиясидаги назарий-методологик ёндашувларни ифодалашда мазкур ёндашувнинг аҳамияти алоҳида ўрин тутиши мумкин.

93
13.02.2026

ЎЗБЕКИСТОН ВА ТУРКИЯНИНГ ТДТ ДОИРАСИДАГИ АЛОҚАЛАРИ ДИНАМИКАСИ

Мазкур мақолада Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёев даврида Ўзбекистон–Туркия муносабатларининг янги босқичга кўтарилиши таҳлил қилинади. Икки давлат ўртасидаги сиёсий, иқтисодий, маданий ва ҳарбий-стратегик ҳамкорликнинг ривожи, шунингдек, Ўзбекистоннинг Туркий Давлатлар Ташкилотидаги фаол иштироки ёритилади. Мақолада Мирзиёевнинг минтақавий интеграция, транспорт-логистика, яшил иқтисодиёт ва озиқ-овқат хавфсизлиги соҳаларида илгари сурган ташаббусларига алоҳида эътибор қаратилган.

88
13.02.2026

ФОРС КЎРФАЗИНИНГ ЭРОН ВА АРАБ ДАВЛАТЛАРИ МИНТАҚАСИДАГИ АҲАМИЯТИ

XX-асрнинг иккинчи ярмига келиб, Эрон билан араб давлатлари муносабатлари ўртасидаги низолар, яқин шарқдаги сиёсий вазият, ушбу субрегион давлатларида вужудга келган давлатларни табиати, уларнинг ташқи сиёсий йўналишлари шунингдек ижтимоий иқтисодий ривожланишининг асосий йўналишлари ва ушбу гурух мамлакатларида содир бўлаётган эвалютсион жараёнлар халқаро хамжамиятда катта қизиқиш уйғотмоқда.

130
05.02.2026

IBN MISKAVAYHNING MASHSHOIYYUNLIK YO‘NALISHIDAGI O’RNI

Ushbu maqolada Ibn Miskavayh qarashlarida yangi aflotunchilikning ham amaliy, ham nazariy qismlari aks etganligi germenevtik tahlil qilingan. Uning fors va arab tillarida yozilgan ushbu asari birinchi manba asosida tadqiq etilgan.

79
30.01.2026

INGLIZ TILIDAGI UMUMIY OG'ZAKUV QOLG'OQLARI VA XUSHXABARLIK STRATEGIYALARI: PRAGMATIK TAHLIL

Ushbu maqolada zamonaviy ingliz tilida keng qo‘llaniladigan common colloquial molds (kundalik nutqqa xos qolip iboralar) va ularning politeness strategies (muloyimlik strategiyalari) doirasidagi pragmatik funksiyalari tahlil qilinadi. Tadqiqot pragmatika va sotsiolingvistika doirasida olib borilib, til birliklarining muloqot jarayonida ijtimoiy munosabatlarni tartibga solishdagi roliga alohida e’tibor qaratadi. Maqolada P. Brown va S. Levinson tomonidan ishlab chiqilgan muloyimlik nazariyasiga asoslanib, ingliz tilida uchraydigan positive politeness, negative politeness, off-record va bald on-record strategiyalarining kundalik so‘zlashuv nutqida qanday ifodalanishi misollar orqali yoritiladi. Shuningdek, modal fe’llar, bilvosita so‘rovlar, hedging vositalari, inklyuziv iboralar va iltifot shakllarining muloqotdagi yumshatuvchi vazifasi ochib beriladi. Tadqiqot natijalari ingliz tilini o‘rganishda pragmatik kompetensiyani rivojlantirish muhimligini ko‘rsatadi hamda kolloquial nutq shakllarining nafaqat norasmiy, balki kommunikativ samaradorlikni ta’minlovchi vosita ekanini asoslaydi.

183
30.01.2026

INSON HAYOTIDAGI SINOVLAR VA SINOV OFATLARINING DONOLIKLARI: ABULFAZL MOIBUDIYNING "KASHF UL-ASROR" TAFSIRINI FALSAFIY TAHLIL

Ushbu maqolada Abulfazli Maybudiyning "Kashf ul-Asror" tafsiri asosida inson hayotidagi sinov va qiyinchiliklarning mohiyati va ahamiyatini falsafiy va irfonistik tadqiq qilish taqdim etiladi. Islom irfonidagi sinov va qiyinchiliklar ruhni poklash, bilimni mustahkamlash va ma'naviy kamolotga erishishning zaruriy bosqichlari sifatida qaraladi. Maybudiyning ta'limotlariga tayanib, muallif sinovlar nafaqat sabr va matonat sinovi, balki Qodir Tangrining irodasi bilan haqiqiy bilim, ilohiy sevgi va fanoga erishish vositasi ekanligini ko'rsatadi. Qiyinchiliklar insonni yuzaki idrokdan mavjudlik va ichki missiyani chuqur tushunishga olib boradigan yashirin ilohiy in'omlar sifatida tushuniladi. Maqolada sinovlarning o'z-o'zini bilishga, irodani mustahkamlashga va insonning ma'naviy yo'lini rivojlantirishga ta'siri tizimli va chuqur o'rganiladi.

173
30.01.2026

SOVET HOKIMIYATINING O‘ZBEKISTONDA SAVODSIZLIKNI TUGATISH SIYOSATI: MAQSAD VA NATIJALAR

This article provides a scholarly analysis of the policy implemented by the Soviet government to eradicate illiteracy in Uzbekistan, its main objectives, mechanisms of implementation, and socio-cultural outcomes. Along with highlighting the positive aspects of this policy, the study also reveals its ideological and colonial nature.

168
30.01.2026

БАРҚАРОР РИВОЖЛАНИШДА ИЖТИМОИЙ АДОЛАТ ВА ИНКЛЮЗИВ ТАРАҚҚИЁТНИНГ ФАЛСАФИЙ ЙЎНАЛИШЛАРИ

Мақолада ижтимоий адолат ва инклюзив тараққиётни барқарор ривожланиш концепциясининг асосий компонентлари сифатидаги ижтимоий-фалсафий асослари кўриб чиқилади. Глобал муаммолар контекстида ижтимоий адолатнинг фалсафий англаниши ҳамда унинг Ўзбекистон тараққиёт стратегиясида амалга оширилишига алоҳида эътибор қаратилган. Барқарор ривожланиш мақсадларининг ижтимоий адолат, инклюзивлик ва тенглик принциплари билан ўзаро боғлиқлиги таҳлил қилинади. Ўзбекистон тажрибаси ижтимоий адолат принципларини миллий қадриятлар ва модернизация жараёнлари билан интеграциялашувнинг ўзига хос ёндашувлари кўрсатиб берилади.

64
30.01.2026

BADIIY TARJIMANING ILMIY-NAZARIY ASOSLARI

Ushbu maqolada badiiy tarjimaning ilmiy-nazariy asoslari, uning insoniyat tarixi va madaniyatlararo muloqotdagi ahamiyati tadqiq etilgan. Maqolada tarjimashunos olimlar Anna Mariya Rojo, Piter Nyumark, G‘aybulla Salomov va Qudrat Musayevlarning tarjima jarayoniga doir ilmiy qarashlari tahlil qilingan. Badiiy tarjimaning o‘ziga xos murakkabliklari, xususan, asliyatdagi stilistik vositalar, milliy bo‘yoqdorlik va muallif uslubini saqlab qolgan holda qayta yaratish masalalari yoritilgan. Shuningdek, qardosh va turli til oilalariga mansub tillar o‘rtasidagi tarjimaning o‘ziga xos xususiyatlari hamda tarjimon mahoratining ahamiyati asoslab berilgan.

183
30.01.2026

IBROHIM MO‘MINOVNING ILMIY MAKTABI VA UNING MILLIY KADRLAR TAYYORLASHDAGI XIZMATLARI

Mazkur maqolada XX asr o‘zbek falsafasi va ijtimoiy-gumanitar fanlari taraqqiyotida muhim o‘rin tutgan akademik Ibrohim Mo‘minov tomonidan asos solingan ilmiy maktab hamda uning O‘zbekistonda milliy-ilmiy kadrlar tayyorlashdagi beqiyos xizmatlari keng yoritilgan. Unda Ibrohim Mo‘minovning nafaqat faylasuf olim, balki yuksak ma’naviyatli murabbiy, tashkilotchi va jonkuyar ustoz sifatidagi faoliyati ilmiy manbalar va xotiralar asosida tahlil qilinadi. Maqolada Mo‘minovning falsafa, tarix, huquqshunoslik, filologiya va sharqshunoslik sohalarida yuqori malakali mutaxassislar tayyorlashdagi tashabbuslari, Fanlar akademiyasi tizimida yangi ilmiy bo‘lim va institutlar tashkil etishdagi rahbarlik faoliyati ochib berilgan. Shuningdek, uning rahbarligida o‘nlab fan doktorlari va yuzlab fan nomzodlari yetishib chiqqani, milliy o‘zbek falsafa maktabining shakllanishi va rivojida tutgan o‘rni asoslab beriladi. Maqolada Ibrohim Mo‘minovning murakkab sovet mafkurasi sharoitida milliy tarix va ma’naviy merosni asrab-avaylash, xususan Amir Temur va temuriylar davrini ilmiy jihatdan xolis tadqiq etish yo‘lidagi jasorati alohida ta’kidlanadi. Umuman, maqola akademik Ibrohim Mo‘minov merosining bugungi mustaqil O‘zbekiston ilm-fani va ma’naviy taraqqiyoti uchun muhim ahamiyatga ega ekanini ko‘rsatib beradi.

140
30.01.2026

UMURTQALARARO DISK CHURRASINING XUSUSIYATLARI VA SABABLARI

Ushbu maqolada eng keng tarqalgan umurtqa pog'onasi kasalliklaridan biri bo'lgan umurtqalararo disk churrasining xususiyatlari va asosiy sabablari ko'rib chiqiladi. Unda umurtqalararo disklarning anatomik va fiziologik xususiyatlari, degenerativ o'zgarishlar mexanizmlari va churra joylashgan joyga qarab kasallikning klinik ko'rinishlari tasvirlangan. Alohida e'tibor harakatsiz turmush tarzi, ortiqcha vazn, irsiy moyillik, nosog'lom odatlar va kasbiy stress kabi xavf omillariga qaratiladi. Jarrohlik aralashuvining oldini olish uchun erta tashxis qo'yish va o'z vaqtida konservativ davolanishning muhimligi ta'kidlangan.

144
29.01.2026