Barcha maqolalar

ABU ABDULLOH XORAZMIYNING “MIFTAH UL-ULUM” ASARIDA FANLAR TASNIFI

Ilmiy qadriyatlarning inson va jamiyatning ma’naviy kamolotidagi ahamiyati masalalari Abu Abdulloh Xorazmiy, Muso al Xorazmiy, Ahmad Farg‘oniy, Abu Nasr Forobiy, Abu Rayxon Beruniy, Ibn Sino va boshqa mutafakkirlarining asarlarida muhim o‘rin tutgan. Ular ilmiy qadriyatlarning avlodlar va zamonlarni bir-biri bilan bog‘lovchi xalqa, insonni axloqan poklovchi va ezgulikka da’vat etuvchi muhim vosita sifatida tavsiflanganlar.

528
15.06.2025

IX-XI ASRLARDA ARAB MUSULMON DUNYOSIDA YOZILGAN MANTIQ ILMIGA OID ASARLAR

Mazkur maqolada IX–XI asrlar oralig‘ida musulmon Sharqida mantiq ilmining rivojlanishi, bu boradagi mashhur mutafakkirlar – Al-Kindiy, Al-Forobiy, Ibn Sino, Abu Abdulloh Xorazmiy va boshqa allomalarning ilmiy merosi yoritilgan. Ularning mantiqqa oid qarashlari, yunon merosining tarjima va sharhlari asosida yangi ta’limotlarning shakllanishi, mantiq ilmining boshqa fanlarga, xususan, falsafa, ilohiyot, tibbiyot, huquq kabi sohalarga ta’siri tahlil qilingan.

526
15.06.2025

SHARQCHILIK TASHQI SIYoSAT STRATEGİYASINING QUVVOLI OLIShI: G‘AYARIY ASOSLARI VA AMALIY KO‘RSOTLARI.

Ushbu maqolada orientalizm davlatlarning tashqi siyosat strategiyalari doirasida qo’llaniladigan barqaror mafkuraviy va siyosiy konstrukt sifatida ko'rib chiqiladi. Siyosiy va ommaviy axborot vositalari diskursi tahlili asosida intervensiyalarni legallashtirish, «boshqa» ko’rinishni shakllantirish va global siyosatda ta’sirni qayta taqsimlash uchun orientalist tasavvurlarni qo’llashning asosiy mexanizmlari aniqlangan. Natijalar shuni ko’rsatadiki, orientalizm ramziy va amaliy hukmronlik vositasi sifatida o’z ahamiyatini saqlab qolmoqda hamda yangi geosiyosiy sharoitlarga moslashmoqda.

401
15.06.2025

“LISON UT-TAYR” DOSTONI MUQADDIMASIDAGI BILISH NAZARIYASI VA ONTOLOGIK QARASHLAR TAHLILI

Mazkur maqolada Alisher Navoiyning “Lison ut-tayr” dostonining I bob qismidagi ontologik masalalar va bilish nazariyasiga oid qarashlar tahlil qilinadi. Haqiqatni bilish mumkinmi agar mumkin bo’lsa qay tarzda bu jarayon amalga oshiriladi, tabiiy muhitdagi muvozanatlar haqida muxtasar so’z yuritiladi.

442
02.06.2025

IKKI O‘LCHOVLI DINAMIK TIZIMLARDA FAZOVIY PORTRETLAR VA ULARNING GRAFIK ASOSDA TAHLILI

Mazkur maqolada ikki o‘lchovli dinamik tizimlarning xatti-harakatini tahlil qilishda fazoviy portretlardan foydalanishning nazariy asoslari va amaliy ahamiyati yoritilgan. Dinamik tizimlarning holatlarini grafik ko‘rinishda ifodalash, ularning barqarorlik holatlarini aniqlash hamda uzun muddatli xatti-harakatlarini bashorat qilish imkoniyatlari ko‘rib chiqilgan.

480
02.06.2025

SHAXSIY IJODKORLIKNI RIVOJLANTIRISH: NAZARIY ASOSLAR VA AMALIY YONDASHUVLAR

Ushbu maqolada shaxsiy ijodkorlikni rivojlantirishning nazariy asoslari va amaliy mexanizmlari yoritilgan. Psixologik, pedagogik va sotsiomadaniy nuqtai nazarlarga tayangan holda, tadqiqot individual ijodiy o‘sishga hissa qo‘shuvchi asosiy omillarni aniqlaydi. Aralash uslubdagi yondashuv asosida talabalar va o‘qituvchilar o‘rtasida so‘rovnomalar, shuningdek, eksperimental topshiriqlar orqali ijodkorlikni rivojlantirish strategiyalarining samaradorligi baholandi. Tadqiqot natijalari motivatsion muhit, fanlararo ta’lim va shaxsga yo‘naltirilgan fikr-mulohazalarning ijodiy ifodani rivojlantirishdagi ahamiyatini ko‘rsatdi. Ushbu xulosalar rivojlanayotgan mamlakatlarda ta’lim islohotlari va innovatsiyalarga asoslangan tashabbuslarni shakllantirishga xizmat qilishi mumkin.

601
02.06.2025

SHOPENGAUER VA SHARQ TA’LIMOTLARI: IRODA VA AZOB-UQUBAT

Artur Shopengauerning “Iroda dunyosi” asarida iroda va tasavvur konsepsiyalari falsafaning asosiy nuqtalari sifatida talqin qilinadi. Iroda dunyoning metafizik mohiyati sifatida, tasavvur esa uning kо‘rinishi sifatida kо‘riladi. Shopengauerning falsafasi sharq ta’limotlari, xususan buddizm va hinduizmdan ilhomlanib, g‘arb metafizikasi bilan sintez yaratib, irratsional kuch – irodaning inson hayotidagi azob-uqubatga olib kelishini ta’kidlaydi. U ozodlikni san’at, axloq va zohidlik orqali amalga oshirish mumkin deb hisoblaydi. Bu falsafa о‘z davrida inqilobiy bо‘lib, Nitsshe, Freyd va ekzistensializmga ta’sir kо‘rsatdi.

449
02.06.2025

TANGRICHILIK VA ISLOM TA’LIMOTIDAGI O‘XSHASHLIK VA FARQLI JIHATLAR

Ushbu maqolada Tangrichilik va islom dinlarining ta’limotidagi o‘xshashlik va farqli jihatlari tadqiq etilgan. Xususan, tangrichilikdagi ilohlar va islom dini ta’limotlari qiyosiy dinshunoslik nuqtai nazardan tahlil qilingan.

485
02.06.2025

KATTALARDAGI MANTIQIY FIKRLASHNI RIVOJLANTIRISHNING PSIXOLOGIK JIHATLARI

Ushbu maqolada kattalarda mantiqiy fikrlashni shakllantirish va rivojlantirishning psixologik asoslari, ta’sir etuvchi omillar hamda samarali metodlar tahlil qilinadi. Mantiqiy fikrlash inson faoliyatining ajralmas qismi bo‘lib, ongli qarorlar qabul qilish, muammolarni hal etish va tanqidiy fikrlashda muhim rol o‘ynaydi.

526
02.06.2025

СУРХОН-ШЕРОБОД ВОҲАСИ АҲОЛИСИНИНГ ДОНЛИ ЭКИНЛАРНИ ЯНЧИШ ҲАМДА ХИРМОН КЎТАРИШ БИЛАН БОҒЛИҚ УДУМЛАР

Ушбу мақолада Сурхон-Шеробод воҳаси аҳолисининг донли экинларни қайта ишлаш жараёнида амалга ошириладиган анъанавий удум ва маросимлари тадқиқ этилган. Хусусан, хирмон кўтариш, дон янчиш, ҳосилни нишонлаш каби урф-одатлар этнографик ва маданий нуқтаи назардан таҳлил қилинган.

390
02.06.2025

O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASINING MUSTAQILLIKKA ERISHISH JARAYONI (1991-YIL)

Ushbu maqolada O‘zbekiston Respublikasining 1991-yilda mustaqillikka erishish jarayoni, uning tarixiy, siyosiy va ijtimoiy asoslari atroflicha tahlil qilingan. Maqolada Sovet Ittifoqining parchalanishi, milliy ongning uyg‘onishi, xalqning ozodlikka bo‘lgan intilishi hamda 31-avgust kuni mustaqillik e’lon qilinishi bilan bog‘liq muhim voqealar yoritilgan. Shuningdek, mustaqillikdan keyingi dastlabki yillarda amalga oshirilgan siyosiy islohotlar, Konstitutsiyaning qabul qilinishi, xalqaro maydondagi o‘rinni mustahkamlash yo‘lidagi harakatlar haqida ma’lumot beriladi. Maqola O‘zbekistonning mustaqillik yillarida bosib o‘tgan yo‘lini tarixiy nuqtai nazardan baholaydi hamda mustaqillikning bugungi kundagi ahamiyatini ochib beradi. Ushbu ilmiy ish tarixiy ongni mustahkamlashga va yoshlarda vatanparvarlik ruhini shakllantirishga xizmat qiladi.

923
23.05.2025

CHET TILLARNI O'QITISHDAGI ENG SO'NGI INNOVATSION USULLARI

Ushbu maqolada chet tillarini o'qitishda eng so'nggi innovatsion usullar tahlil qilinadi. Chet tillarini o'rgatish usullari doimo o'zgarib turadi. Texnologiya, yangilangan o'qitish nazariyalari va o'rganishni yaxshiroq tushunish yangi va takomillashtirilgan usullarga olib keladi. Ushbu innovatsiyalar an'anaviy yondashuvlarni to'liq o'rnini bosa olmaydi, lekin ular ko'pincha ularni yaxshilaydi, yanada qiziqarli, samarali va shaxsiylashtirilgan o'rganish tajribasini yaratadi. Ushbu maqola ushbu yangi usullarni ko'rib chiqadi, ularning nazariy asoslarini, amaliyotda qanday qo'llanilishini va ularning o'quvchilarga ta'sirini o'rganadi.

639
23.05.2025